سه نظام دریل چیست
سه نظام در واقع یکی از مهمترین اجزای تشکیل دهنده دریل ها و ابزار آلات سوراخکاری است که مته درون آن قرار گرفته و با حرکت دورانی کار سوراخ کاری را پیش می برد، به عبارت دیگر سه نظام رابط بین دریل و مته است.
انواع سه نظام دریل
سه نظام انواع و مدل های مختلفی دارد که با توجه به ابزاری که در اختیار داریم متفاوت بوده و از پرکاربردترین آنها سه نظام دریل است که اکثراً با آن آشنایی دارند.
انواع مختلف سه نظام که به برخی از آنها میتوان اشاره کرد مانند سه نظام دستگاه تراش، سه نظام پنوماتیک، سه نظام ترکیبی، سه نظام مغناطیسی، سه نظام هیدرولیکی، سه نظام مینیاتوری،سه نظام مینی فرز،سه نظام فرز انگشتی، سه نظام اور فرز، سه نظام SDS و ...
سه نظام دریل چگونه کار می کند
همانطور که از نام آن مشخص است سه نظام دارای سه عدد فک است که با باز و بسته شدن مته درون آن قرار میگیرد. هنگامی که سر سه نظام در جهت حرکت عقربه های ساعت بچرخد، فک ها به صورت پیوسته و منظم به سمت مرکز جمع می شوند و مته در وسط سه نظام محکم میشود و اگر در خلاف جهت حرکت عقربه های ساعت بچرخد فک ها از هم باز شده و مته آزاد می شود.
سه نظام ها چه تنوع هایی دارند
سه نظام ها در دو مدل سه نظام اتوماتیک و سه نظام آچاری وجود دارند که تفاوت این دو نوع سه نظام در نحوه قرار گرفتن و محکم شدن مته داخل آن است. به این صورت که برای گذاشتن مته داخل سه نظام آچار خور، باید فک های سه نظام را توسط آچار مخصوص خودش باز کرد و بعد از تنظیم مته در وسط سه نظام،دوباره آن را با همان آچار مخصوص سفت کرد، ولی در سه نظام اتوماتیک این کار توسط دست انجام شده و نیازی به آچار سه نظام نیست.
سه نظام های اتوماتیک در جنسهای فلزی، نیمه فلزی و پلاستیکی به مصرف کنندگان عرضه شده است.
انواع سه نظام بر اساس سایز
سه نظام هایی که استفاده می شوند دارای سایزهای متنوعی هستند که در واقع این سایز بندی بر اساس بزرگترین مته ای است که داخل آن جا میگیرد. با این تقسیم‌بندی میتوان چند نمونه از پرکاربردترین سه نظام هایی که در بازار وجود دارند را ذکر کرد
سه نظام سایز ۶ میلی متر. سه نظام سایز ۱۰ میلیمتر، سه نظام سایز ۱۳ میلیمتر، سه نظام سایز ۱۶ میلیمتر و سه نظام سایز ۲۰ میلیمتر
برای روشن شدن مطلب میتوان مثالی ذکر کرد مثلاً سه نظام ۵/۱ تا ۱۳ یعنی اینکه این سه نظام قابلیت این را دارد که مته از سایز ۵/۱ میلیمتر تا ۱۳ میلیمتر را پوشش می دهد و مته های کمتر یا بیشتر از آن را نمی توان داخل این سه نظام گذاشت و از آن برای سوراخ کاری استفاده کرد.
هنگام انتخاب سه نظام باید به این نکته توجه داشت که اندازه مته های مصرفی باید با ظرفیت سه نظام باید متناسب باشد. سه نظام ۱۰ و ۱۳ جزوه پرمصرف ترین و کاربردی ترین انواع سه نظام می باشد.
کاربرد آچار سه نظام
یک آچار با شکلی منحصر به فرد است که از آن برای باز و بسته کردن سه نظام استفاده میشود و نحوه کارش به این صورت است که ابتدا سر آچار را داخل یکی از سوراخهای سه نظام گذاشته سپس دنده های آن داخل لبه دندانه دار روی سه نظام چفت میشود. چرخش اگر در جهت عقربه های ساعت باشد فک سه نظام بسته و در خلاف جهت باز می شود.
چه سه نظامی برای دریل مناسب است
هنگام انتخاب سه نظام باید به این نکته توجه داشت که روی دریل چه سه نظامی قابلیت قرار گرفتن دارد. بعد از اینکه سایز سه نظام را انتخاب کردید باید به این مسئله توجه داشته باشید که ته سه نظام ها به دو دسته تقسیم می شوند ته کونیک و ته پیچ
انتهای سه نظام های ته کونیک بصورت یک حفره بدون رزوه است که سایزهای مختلف و متنوعی دارد که با حرف انگلیسی B و یک عدد نمایش داده میشود مثل B16 ، B18 و ...
ولی انتهای سه نظام های ته پیچ به صورت یک حفره است که رزوه دارد و روی شفت دریل سوار می شود که با عدد نشان داده میشود مانند ۸/۳ و ۲/۱ و ...
نحوه تعویض سه نظام
یکی از قطعاتی که ممکن است هنگام کار آسیب ببیند و یا کارایی اش با اخلال مواجه شود سه نظام است که عموماً قابل تعمیر نیست و باید تعویض شود برای تعویض سه نظام ابتدا باید سه نظامی با اندازه و سایز مناسب با دستگاه خریداری کرد. معمولاً این سایز روی بدنه دریل چسبانده شده و یا روی خود سه نظام نوشته شده است که حداکثر قطر ابزارگیر سه نظام را مشخص میکند اگر سایز سه نظام را متوجه نشدید با جستجوی مدل دریل در اینترنت یا تماس با نمایندگی شرکت سازنده و یا در نهایت بردن خود دریل پیش افراد خبره از سایز سه نظام آگاهی پیدا کنید.
پس از اینکه مطمئن شدید دستگاه به برق متصل نیست و یا در مدل های شارژی باتری از ابزار جدا است قدم بعدی را برای باز کردن بردارید. در سه نظام آچارخور، فک های سه نظام را تا حد ممکن باز کنید در قسمت انتهای سه نظام یک پیچ قرار دارد سپس پیچ اتصال سه نظام به دریل را باز نمایید. باید دقت داشته باشید که پیچ را در جهت حرکت عقربه های ساعت بچرخانید.
پیچ های اتصال ممکن است با پیچ گوشتی معمولی یا با آچار آلن باز شود به این نکته توجه داشته باشید.
ممکن است به خاطر استفاده های مکرر سه نظام به راحتی جدا نشود در این حالت دریل را محکم در دست گرفته و چند ضربه در خلاف جهت عقربه های ساعت به سه نظام وارد کنید، بعد از جدا شدن سه نظام قدیمی، سه نظام جدید را روی دریل سوار کرده و ساعت گرد به چرخانید تا سفت شود فک های سه نظام را تا آخر باز کنید و پیچ سه نظام قدیمی را دوباره در جای خود سفت کنید فراموش نکنید که پیچ را باید در خلاف جهت عقربه های ساعت بپیچانید. بعد از اینکه مطمئن شدید پیچ و سه نظام کاملاً سفت هستند دستگاه را تست کنید و مطمئن شوید که پیچ های اتصال ممکن است با پیچ گوشتی معمولی یا با آچار آلن باز شود به این نکته توجه داشته باشید. محکم است و لق نمی‌زند اگر لرزشی احساس کردید باید پیچ سه نظام را محکم تر کنید.
کدام سه نظام را انتخاب کنیم؟ اتوماتیک یا آچاری
با توجه به این قضیه که نحوه استفاده از این دو سه نظام با هم متفاوت است ممکن است این پرسش پیش بیاید که کدام یک از این دو بهتر است و برای کار ما مناسب است باید به این قضیه توجه داشت که با توجه به کاربرد ما نحوه انتخاب ما نیز تغییر می کند در مصارف که قدرت بیشتری نیاز است از سه نظام های آچاری استفاده می شود ولی در کارهای با توان کم بهتر است از سه نظام های اتومات استفاده شود اما به طور کلی کار با سه نظام های اتومات راحت تر و آسان تر است و سرعت عمل بیشتری به کار ما می بخشد ولی در عوض گیرایی سه نظام های آچاری خیلی از سه نظام های اتومات بیشتر است و مته محکم تر درون آن چفت می شود از معایب سه نظام آچاری میتوان به این موارد اشاره کرد که برای تعویض مته حتماً باید آچار در دسترس باشد و در صورت مفقود شدن با مشکل مواجه خواهید شد. علاوه بر این به مرور زمان و باز و بسته کردن های زیاد، دنده های سه نظام یا آچار آسیب دیده و مجبور به تعویض آن ها می شوید.
